Son periyotta yapılan teknoloji aktiflikleri ve üst seviye yöneticilerin açıklamaları, yapay zekânın artık her aygıta entegre edilmesi gerektiği algısını güçlendiriyor. Bilhassa akıllı telefonlar, Apple, Google ve Samsung üzere büyük markalar için yapay zekâ rekabetinin merkezinde yer alıyor. Şirketler, yeni kuşak aygıtlarında yapay zekâyı temel özelliklerden biri haline getirmeye çalışıyor.
Ancak alandaki tablo ile şirketlerin anlattıkları her vakit örtüşmüyor. Tüketici araştırma şirketi Circana tarafından yayımlanan yeni bir rapor da bu farkı net biçimde ortaya koyuyor.
Tüketicilerin kıymetli bir kısmı yapay zekâya mesafeli
Circana’nın raporuna nazaran, ABD’de 18 yaş ve üzeri kullanıcıların yüzde 86’sı aygıtlarının yapay zekâ takviyeli özelliklere sahip olduğunun farkında. Buna rağmen kullanıcıların yüzde 35’i bu özellikleri kullanmak istemediğini açıkça belirtiyor.
Yapay zekâya karşı olan iştirakçilerin yaklaşık üçte ikisi, mevcut aygıtlarının esasen muhtaçlıklarını karşıladığını söylüyor. Yüzde 59’luk bir kesim zımnilik kaygılarını öne çıkarırken, yüzde 43’ü ise talep etmedikleri özellikler için ek fiyat ödemek istemediklerini söz ediyor. Yapay zekânın fazla karmaşık olduğunu düşünenlerin oranı ise sırf yüzde 15.
Bu bilgiler, kullanıcıların yapay zekâyı anlamadığı için değil, gereksinim duymadıkları için aralı durduğunu gösteriyor.
Genç kullanıcılar yapay zekâya daha sıcak bakıyor
Raporda dikkat çeken bir başka ayrıntı ise yaş kümeleri ortasındaki fark. Yapay zekâ özelliklerinin farkında olan kullanıcıların yüzde 65’i, bu teknolojiyi en az bir aygıtında görmek istediğini belirtiyor. Bilhassa gençler bu mevzuda daha istekli.
18–24 yaş aralığındaki kullanıcılar ortasında yapay zekâya ilgi oranı yüzde 82’ye kadar çıkıyor. Circana Kıdemli Analisti Sara Rosenman’a nazaran yapay zekâ, şu an için temel bir satın alma kriteri olmaktan çok “olsa düzgün olur” kategorisinde yer alıyor.
Apple yapay zekâ yatırımlarını büyütüyor
Tüm bu tabloya karşın Apple, yapay zekâ tarafında geri adım atmıyor. Şirket, Google ile yaptığı iş birliği kapsamında yeni kuşak Apple Foundation Models’ı Google’ın Gemini teknolojisi ve bulut altyapısı üzerine inşa edeceğini açıkladı.
Şu ana kadar Apple Intelligence, bildirim özetleri üzere sonlu özelliklerle kullanıcıların karşısına çıktı. Fakat bu özellikler, iOS 18’in en çok eleştirilen yenilikleri ortasında yer aldı. Yıl içinde kullanıma sunulması beklenen Gemini dayanaklı yeni Siri sürümünün ise daha kapsamlı yapay zekâ özellikleriyle gelmesi öngörülüyor.
Kullanıcı beklentileri ile şirket stratejileri örtüşmüyor
Rapora nazaran şirketlerin geliştirdiği yapay zekâ tahlilleri ile kullanıcıların hakikaten istediği özellikler ortasındaki ara giderek açılıyor. Bu durum sırf Apple ile sonlu değil. Microsoft da Windows’a entegre ettiği Copilot ve Recall üzere yapay zekâ araçları nedeniyle benzeri tenkitlerle karşı karşıya.
Microsoft’un dayanak forumlarında açılan “Neden yapay zekâyı reddetme seçeneğimiz yok?” başlıklı husus, çok sayıda kullanıcıdan sert reaksiyonlar aldı. Kullanıcılar, talep etmedikleri özelliklerin zarurî olarak sunulmasından rahatsız olduklarını lisana getiriyor.
Yapay zekânın bir de maliyeti var
Tartışmanın bir başka boyutu ise ekonomik yük. J.P. Morgan’ın 2025 sonunda yayımladığı bir rapora nazaran, yapay zekâ bölümünün 2030’a kadar yapılacak yatırımlardan sadece yüzde 10 getiri sağlayabilmesi için yıllık yaklaşık 650 milyar dolarlık gelir üretmesi gerekiyor.
Bu sayı, teorik olarak her iPhone kullanıcısının ayda yaklaşık 35 dolar ödemesi manasına geliyor. Circana’nın bulguları ise kullanıcıların şu basamakta yapay zekâ özellikleri için ekstra ödeme yapmaya pek istekli olmadığını ortaya koyuyor.
Şirketler için bildiri net
Rapora nazaran yapay zekâ kısa vadede ortadan kalkacak bir teknoloji değil. Lakin şirketlerin, milyarlarca dolarlık yatırımlara devam etmeden evvel kullanıcıların gerçek beklentilerini daha âlâ tahlil etmesi gerekiyor. Sara Rosenman’a nazaran yapay zekânın kullanıcı ekosistemlerinde kalıcı bir yer edinmesi için öncelikle temel fonksiyonların netleşmesi ve itimat ortamının oluşturulması koşul.
