Dünya genelinde uzağı görememe sorunu, yani miyopi, artık sessiz bir salgın üzere yayılıyor. Uzun vakittir bu durumun tek hatalısı olarak elimizden düşürmediğimiz akıllı telefonlar ve tabletler gösteriliyordu. Lakin SUNY Optometri Koleji araştırmacılarının yürüttüğü yeni bir çalışma, sorunun yalnızca ekran başında geçirilen müddetten ibaret olmadığını ortaya koydu.
Bilim beşerlerine nazaran asıl tehlike, yetersiz ışık altında gözlerimizi daima yakındaki bir noktaya sabitlemekten kaynaklanıyor. Yani yalnızca telefonla vakit geçirmiyoruz; bunu çoğunlukla gözlerimizi çok yoran yanlış ışık şartlarında yapıyoruz.
Mevcut varsayımlar, 2050 yılına kadar dünya nüfusunun neredeyse yarısının miyopi ile yaşamak zorunda kalacağını öngörüyor. Miyopi geliştiğinde göz küresi yavaşça uzuyor ve bu yapısal değişiklik uzağa odaklanmayı imkansız hale getiriyor. Yeni araştırma, bu bozulmanın gerisindeki mekanizmayı “yakın ara ve loş ışık” ikilisiyle açıklıyor. Olağan kurallarda dışarıdaki parlak ışıkta göz bebeklerimiz kendisini korumak için küçülüyor fakat retinaya hala bol ölçüde ışık ulaşıyor. Lakin loş bir odada kitap okurken ya da telefona bakarken, göz bebeklerimiz imgeyi netleştirmek ismine ışık yetersiz olsa bile tekrar küçülüyor. Bu durum, retinaya ulaşan ışık ölçüsünü kritik bir düzeyin altına indirerek göz yapısını bozmaya başlıyor.
Loş ışığın göz sıhhati üzerindeki bilinmeyen baskısı
Araştırma sonuçları, yetersiz ışıkta uzun müddet yakına odaklanmanın, bilhassa halihazırda göz bozukluğu olan şahıslarda süreci daha da hızlandırdığını gösteriyor. Ortam çok karanlık olduğunda, göz bebekleri kısa izleme aralıklarında gereğinden fazla daralıyor. Bu durum sağlıklı bir görüş yetisinin gelişmesini engelliyor ve göz küresinin halinin bozulmasına yer hazırlıyor. Öte yandan, âlâ aydınlatılmış ortamlarda göz bebekleri yalnızca odaklanma uzaklığına nazaran değil, ışığın şiddetine nazaran reaksiyon verdiği için retina sağlıklı bir biçimde uyarılmaya devam ediyor.
Çalışmanın muharrirleri, bu bulguların henüz en son bir sonuç olmadığını lakin miyopiyle gayrette yeni bir pencere açtığını belirtiyor. Profesör Jose-Manuel Alonso, bu çalışmanın görme alışkanlıkları, ışıklandırma ve odaklanma ortasındaki alakayı tekrar tanımlayan güçlü bir varsayım sunduğunu söz ediyor. Şayet bu teori ilerleyen testlerle doğrulanırsa, çocuklarda ve yetişkinlerde miyopiyi önlemek için yalnızca ekran müddetini kısıtlamak kâfi olmayacak. Tıpkı vakitte çalışma ve okuma alanlarındaki ışık kalitesini artırmak da hayati bir mecburilik haline gelecek.
