Ukrayna Savunma Bakan Yardımcısı Mstislav Banik, NATO parlamenterlerine çarpıcı bir amaç sundu: Kâfi dayanak sağlanması halinde ülke, yılda 20 milyon askeri dron üretebilecek kapasiteye ulaşabilir. Bu sayı, Çin ve Rusya’nın toplam üretimini tek başına geride bırakıyor.
Bazı yetkililer ise gerekli altyapı kurulduğunda bu maksadın 30 milyona kadar zorlanabileceğinden kelam ediyor. Sayıları bağlama oturtmak gerekirse… Çin’in yıllık dron üretimi yaklaşık 2 milyon; bu aygıtların büyük çoğunluğu sivil kullanıma yönelik. Ukrayna istihbaratının iddialarına nazaran Rusya’nın yıllık askeri dron kapasitesi 1,2 ile 1,8 milyon ortasında seyrediyor. Ukrayna ise 2025 yılında 4 milyon insansız hava ve deniz aracı üretmeyi başardı; 2026 için öngörülen sayı 5 ila 6 milyon bandında. Tek bir yılda yüzde 50’lik bir büyüme.
Savaş alanından paydaşlık masasına
Kiev bu talepleri salt bir yardım daveti olarak çerçevelemiyor. Batılı müttefiklerin yatırım yapması karşılığında Ukrayna, gerçek savaş şartlarında elde edilen operasyonel dataları ve teknolojik kazanımları paylaşmayı teklif ediyor. Şu an 50’den fazla ülke ikili mutabakatlarla dayanak veriyor; Almanya 5,8 milyar dolarla listenin başında yer alırken Norveç 2,8 milyar, İngiltere ise 1,9 milyar dolarla onu takip ediyor. AB de 104 milyar dolarlık bir kredi dayanak paketini onaylamış durumda. Banik, 2026 için toplam 60 milyar dolarlık bir askeri takviye ve yatırım paketi istiyor.
Sahadaki tablo da bu argümanın gerisini dolduruyor. Ukrayna dronları, cephe sınırından 2 bin kilometreyi aşan aralardan Rusya’nın güç tesislerini, silah fabrikalarını ve Kırım’a uzanan lojistik çizgileri vuruyor. St. Petersburg yakınlarındaki Kronshtadt deniz üssünde bekleyen bir güdümlü füze fırkateyni bu hücumlardan hissesini aldı; Tambov’daki bir silah fabrikası ve Kırım’daki askeri bir hava üssü de devre dışı bırakıldı.
Bununla birlikte, ilan edilen gayeler ile alandaki kapasite ortasındaki derin uçurum hala kapanmış değil. Güdüm çipleri ve optik sensör üzere kritik bileşenlerin tedarik zincirinde tıkanma riski var. 60 milyar dolarlık dev paketin vaktinde akıp akmayacağı da belirsizliğini koruyor. Dünyanın daha evvel bu ölçeği sürdürebilen bir örneği yok.
