Gök bilimciler, Dünya için kaçınılmaz ve kasvetli bir geleceğe işaret ediyor: Yaklaşık beş milyar yıl sonra Güneş, ömrünün sonuna yaklaştığında, devasa bir kırmızı deve dönüşerek Dünya’yı ya yutacak ya da parçalayacak!
Yapılan yeni bir araştırma, yıldızımızdan yayılan bu kozmik tehdidin ne kadar tesirli ve yıkıcı olabileceğini gözler önüne seriyor. University College London ve Warwick Üniversitesi’nden bilim insanları, Dünya’nın Güneş’in dönüşümünden sağ kurtulması durumunda bile, gezegenimizde ömrün devam edemeyeceği konusunda uyarıyor. Takıma nazaran, felaket senaryosunun ana sorumlusu, “gelgit kuvvetleri” olarak bilinen güçlü yer çekimi tesirleri olacak.
Baş muharrir Dr. Edward Bryant, bu etkiyi kolay bir benzetmeyle açıklıyor: “Ay’ın okyanusları çekerek gelgitleri oluşturması üzere, Dünya da kendi yıldızını çekiyor. Yıldız evrimleşip genişledikçe bu etkileşim daha da güçleniyor.” Bu etkileşimler gezegenin suratını yavaşlatacak ve yörüngesinin daralmasına neden olacak. Sonuç olarak gezegen, içe hakikat sarmal bir biçimde hareket ederek sonunda ya parçalanacak ya da yıldızın içine düşecek.
Kırmızı dev yıldızlar ve yutulan gezegenler
Bu korkutucu bilgi, hayatlarının “ana dizi sonrası” evresine yeni girmiş yaklaşık yarım milyon yıldızın incelenmesiyle ortaya çıktı. Güneş üzere yıldızlar, ana dizi olayları sırasında çekirdeklerindeki nükleer füzyon tepkilerinin dışa hakikat itilmesiyle, yer çekiminin içe gerçek olan kuvveti ortasındaki istikrar sayesinde kararlılıklarını korurlar. Fakat bu yıldızlar yakıtları olan hidrojeni tükettiğinde istikrar bozulur ve yıldız kendi içine çökmeye başlar.
Bu çöküş, çekirdeğin ısınmasına ve helyum atomlarının karbona dönüşmesine yol açar. Bu süreç, dış katmanlarda nükleer füzyonu başlatan bir güç dalgası açığa çıkarır ve yıldızın katmanları süratle genişleyip soğur. Bu dönüşüm sırasında kırmızı dev, yepyeni boyutunun 100 ila 1000 katı büyüklüğe ulaşabilir.
Araştırmacılar, bu “ana dizi sonrası” yörüngede dönen gezegenlerin yıldız önünden geçerken oluşturdukları parlaklıktaki küçük düşüşleri tespit etmek için bir bilgisayar programı kullandı. Elde edilen 15.000 potansiyel sinyal ortasından, yıldızlarına yakın yörüngede dönen 130 dev gezegen tespit edildi.
Bilim insanları, bu dev yıldızların incelenmesi sonucunda, esasen genişleyip kırmızı dev haline gelmiş yıldızların, kendilerine yakın yörüngelerde dönen büyük gezegenlere konut sahipliği yapma olasılıklarının çok daha düşük olduğunu gördü. Genel olarak incelenen yıldızların yüzde 0,28’inde dev bir gezegen bulunurken, kırmızı dev olarak sınıflandırılabilecek kadar büyümüş yıldızların sadece yüzde 0,11’i gezegen barındırıyordu.
Dr. Bryant, “Bu, yıldızların ana dizilerinden evrimleştikçe gezegenlerin süratle onlara hakikat sarmal bir formda dönüp yok olabileceklerine dair güçlü bir kanıttır” diyerek, bu tesirin varsayım edilenden daha tesirli olduğuna şaşırdıklarını belirtti.
Bu vahim son, ne vakit gerçekleşecek?
Araştırmacıların bu durumun sonunda Dünya’nın da başına geleceğine inanması, asıl telaş verici sonuç olabilir. Güneş’in yaklaşık beş milyar yıl içinde kırmızı deve dönüşeceği öngörülüyor. Bu durum gerçekleştiğinde Güneş’in büyüklüğünün, iç gezegenler Merkür ve Venüs’ü yutacağı, fakat Dünya’ya ulaşamayabileceği daha evvelki araştırmalarla da öne sürülmüştü. Fakat makalenin ortak müellifi Dr. Vincent Van Eylen, “Bu gerçekleştiğinde, Güneş Sistemi gezegenleri hayatta kalabilecek mi? Kimi durumlarda gezegenlerin hayatta kalamayacağını görüyoruz” diyerek bu olasılığın güçlü olduğunu belirtiyor.
Her iki durumda da bilim insanları, insanlığın Güneş’in evrimini atlatmasının pek mümkün olmadığını öngörüyor. Dr. Bryant’a göre, Güneş’in genişlemesi Dünya yüzeyine ulaşan radyasyon düzeyini büyük ölçüde artıracak, yüzey sıcaklığını kıymetli ölçüde yükseltecek ve gezegeni yaşanmaz hale getirecek. Ağır ısı, Dünya’nın atmosferini yok edecek ve okyanusları büsbütün buharlaştıracak. Yani Dünya, yer çekimi tarafından parçalanmasa bile, üzerinde bu durumu kutlayacak insan kalmayacak…
