On yıllar boyunca okul kitaplarında ve sinemalarda karşımıza çıkan “kaba saba, konuşmayı bilmeyen Neandertal” portresi, bilim dünyasının son keşifleriyle büsbütün çöktü. Geçmişte zihinsel olarak bizden çok geride oldukları ve bu yüzden yok oldukları tez edilen bu cinsin, aslında çağdaş beşerle neredeyse tıpkı zeka düzeyine sahip olduğu anlaşıldı.
Indiana Üniversitesi’nin yürüttüğü son araştırma, baş yapısı ile zeka ortasında kurulan o eski ilişkiyi kökten değiştirmeye aday. Araştırmacılar, bugünün insan toplulukları ortasındaki beyin anatomisi farklarının, Neandertallerle olan farkımızdan çok daha büyük olduğunu kanıtladı.
Neandertallerin sahneden çekilme nedeni, sanıldığı üzere teknolojik beceriksizlik yahut avlanma yetersizliği değil. Eldeki bilgiler, bu çeşidin çağdaş beşerlerle girdiği yakın münasebetler ve çiftleşmeler sonucunda genetik havuzda “eridiğini” gösteriyor. Yani teknik bir yok oluştan çok, bir çeşit biyolojik bütünleşmeden kelam etmek daha yanlışsız olabilir.
Bugün birçoğumuzun DNA’sında taşıdığı Neandertal izleri, onların aslında teknik olarak hala ortamızda yaşadığının en somut ispatı. Portekiz’den Orta Asya’ya kadar yayılan bu zeki akrabalarımız; ateşi denetim ediyor, yemek pişiriyor ve karmaşık toplumsal yapılar kurabiliyordu.
Dev akciğerler ve güçlü sesler
En az zekaları kadar dikkat çeken bir öbür nokta ise lisan yetenekleri. Bilim insanları, Neandertallerin sanılanın tersine epeyce gelişmiş bir bağlantı sistemine sahip olduğunu savunuyor. Fizyolojik yapıları nedeniyle sesleri bizimkinden biraz daha farklı çıksa da, devasa göğüs kafesleri sayesinde çok uzun müddet nefes almadan konuşabildikleri iddia ediliyor. Geniş burun yapıları seslerine genizden gelen bir tını katarken, güçlü akciğer kapasiteleri sert harfleri çok daha vurgulu çıkarmalarına imkan tanıyordu.
Kısacası onlar bizim “aptal kuzenlerimiz” değil, yalnızca sesleri biraz daha farklı çıkan, son derece zeki ve dirençli akrabalarımızdı…
