2016 yılında yapılan bu keşif, bilim beşerlerine sadece Dünya’nın derinliklerine değil, geçmişine de bir pencere açtı. Tahminen de bu bulguyu daha da farklı kılan şey, Sherwood Lollar’ın bu suyu tatmış olmasıydı.
Ekip, madende araştırmaya başladığında, gayeleri kaya boşluklarında sıkışıp kalmış birkaç damla eski su bulmaktı. Lakin karşılaştıkları görüntü beklentilerinin çok ötesindeydi: Yer altından litrelerce su, daima kabarcıklar halinde yüzeye çıkıyordu. Sherwood Lollar durumu şöyle özetledi: “Çoğu insan, bu cins suların kayaların içinde minicik ceplerde hapsolduğunu düşünür. Halbuki burada su adeta akıyordu.”
Bu hacim, bilim dünyasında yeraltı sularının yaygınlığı ve hareketliliğiyle ilgili pek çok varsayımı yine düşündürdü.
Peki lakin tadı nasıldı?
Sherwood Lollar, bu antik suyun tadının son derece tuzlu ve acı olduğunu belirtti. Hatta tadı, deniz suyundan bile daha ağırdı. Jeologlara nazaran bu yüksek tuzluluk, suyun yaşına dair güçlü bir ipucu manasına geliyor. Yeraltındaki su vakitle kayaçlardan mineral çözeüyor ve bu da tuz oranını artırıyor. Yani su ne kadar tuzluysa, çoklukla o kadar yaşlı oluyor.
Ancak bu keşif yalnızca eski suyun kendisiyle hudutlu değildi. Yapılan kimyasal tahliller, suyun içinde mikrobiyal hayatın izlerini ortaya koydu. Araştırmacılar bilhassa sülfat düzeylerini inceleyerek, bu mikropların orada milyarlarca yıl boyunca varlığını sürdürebilmiş olabileceğini gösterdi. Sherwood Lollar, “Gözlemlediğimiz izlerin sadece biyolojik süreçlerle oluşmuş olabileceğini ortaya koyduk” dedi.
Bu sonuç, mikroskobik hayatın dışarıdan büsbütün izole bir ortamda, çok uzun vakit dilimleri boyunca hayatta kalabileceğini gösteren değerli bir ispat olarak bedellendiriliyor.
Sherwood Lollar ve grubunun bu çalışması, 2016 yılında Nature mecmuasında yayımlandı. Elde edilen bilgiler, sadece geçmişi aydınlatmakla kalmadı; ömrün kainattaki potansiyel izleri konusunda da yeni sorular ortaya koydu.
