Son haftalarda teknoloji dünyasında değerli bir maliyet artışı dikkat çekiyor: DRAM bellek fiyatları süratle yükseliyor.
Bu ani artışın arkasındaki temel neden çoklukla yapay zeka altyapısına yönelik devasa talep olarak gösteriliyor. Reuters’ın mevzuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine nazaran, dünyanın en büyük bellek üreticilerinden biri olan Samsung, Eylül ayından bu yana fiyatlarını tam yüzde 60 oranında artırdı.
Bu fiyat yükselişinden etkilenen bellek cinslerinin başında, günümüzün neredeyse tüm bilgi süreç aygıtlarında kullanılan DDR5 bellek modülleri geliyor. Akıllı telefonlardan yüksek performanslı iş istasyonlarına, dizüstü ve masaüstü bilgisayarlardan sunuculara kadar geniş bir yelpazede bu bellekler kullanılıyor.
Samsung için beklenmedik kazanç
Bellek külfeti, AI çip pazarında rakiplerinin gerisinde kalan Samsung için adeta beklenmedik bir fırsat sundu. Şirket, bilhassa Nvidia‘nın en yeni B200 ve B300 üzere GPU’larında kullanılacak olan yeni kuşak HBM3e modüllerinin onay sürecinde birtakım zorluklar yaşamıştı. Lakin DRAM fiyatlarındaki bu tırmanış, şirketin genel gelir istikrarını olumlu istikamette etkiliyor.
Bellek kıtlığının ana nedeni olarak AI altyapısındaki süratli büyüme gösterilse de, bu durum tek başına kâfi değil. Bellek yongaları, öteki birçok çipin bilakis emtia piyasası dinamikleriyle işleyen eserler.
Sektördeki büyük oyuncular olan Micron, SK Hynix, Samsung‘un yanı sıra Çinli tedarikçiler de yongalarını JEDEC üzere standart kuruluşlarının belirlediği ortak özelliklere nazaran tasarlıyor. Temelde hepsi birebir eseri üretiyor. Bu durum, bellek piyasasını, stoklar azalıp arttıkça fiyatların periyodik olarak yükseldiği ve düştüğü, döngüsel bir yapıya yatkın hale getiriyor.
Bu döngüler ekseriyetle, DDR4’ten DDR5’e geçiş üzere teknoloji yenileme süreçleri etrafında şekillenir. Tedarikçilerin bu geçişleri öngörüp üretimi artırması gerekir, lakin bu her vakit kusursuz işlemez.
Üretim istikrarı neden şaştı?
Talep düşük ve arz yüksek olduğunda, fabrikaların dolu kalması için ortalama satış fiyatları düşer. Hatta birtakım üreticiler, envanteri azaltmak emeliyle üretimi şuurlu olarak yavaşlatır. Fakat talep apansız tavan yaparsa, üretimi hızlandırmak vakit aldığı için bu strateji süratle karşıt tepebilir. Ortaya çıkan bu arz-talep uyumsuzluğu da fiyatları süratle üst çekiyor.
Mevcut durumda ikinci senaryonun tesirli olduğu görülüyor. Tahlil şirketi Trendforce, talebin eşi gibisi görülmemiş bir düzeye ulaşmasına karşın, bellek tedarikçilerinin üretimi hızlandırmadığını vurguluyor. Bunun yerine, şirketler yeni süreç ve üretim teknolojilerine yönelik araştırma ve geliştirme çalışmalarına öncelik veriyor.
Trendforce, piyasadaki bu tansiyonun devam etmesini ve DDR5 fiyatlarının 2026 yılının büyük bir kısmında yükseliş trendinde kalmasını bekliyor. Ve natürel ki bu durumi kaçınılmaz olarak akıllı telefon ve PC üzere cihaların fiyatlarını uçuracak üzere görünüyor.
