Norveç, ülkenin batı kıyısında yer alan Rogfast projesiyle dünyanın en derin ve en uzun deniz altı karayolu tünelini inşa ediyor. Yaklaşık 27,3 kilometre uzunluğunda ve deniz düzeyinden 392 metre derinlikte olacak bu tünel, tamamlandığında mevcut dünya rekorlarını geride bırakacak.
Temel olarak bu proje, Norveç’in değerli kentleri Bergen ve Stavanger ortasındaki ulaşım mühletini kısaltmayı ve feribot muhtaçlığını ortadan kaldırmayı planlıyor. Rogfast, seyahat mühletini yaklaşık 40 dakika azaltacak ve her biri iki şeritli iki farklı tüp yapıdan oluşacak. Bu tünel, Norveç’in feribotları tünel ve köprülerle büsbütün kaldırmayı planladığı daha büyük E39 kıyı otoyolu yenileme projesinin de kilit bir kesimi olarak öne çıkıyor.
Uluslararası inşaat firması Skanska’nın proje yöneticisi Anne Brit Moen, tünelin Norveç’in batı kıyısındaki ilişkiyi hızlandırarak bölge için ekonomik ve ulaşım açısından değerli bir düzgünleşme sağlayacağını belirtiyor.
Maliyet, hassasiyet ve zorluklar
2018’de başlayan Rogfast projesi, maliyet aşımları nedeniyle bir müddet duraksasa da, 2021’de tekrar sürat kazandı ve 2033 yılına kadar tamamlanması hedefleniyor. Projenin kestirimi maliyetinin 25 milyar Norveç Kronu (yaklaşık 2,4 milyar ABD Doları) düzeyinde olması bekleniyor.
Rogfast’ın inşası, mühendislik açısından da büyük zorluklar içeriyor. Tüneli iki uçtan kazarak ortada buluşmayı hedefleyen inşaat grupları, sadece 5 santimetre üzere dar bir kusur hissesiyle çalışıyor. Bu yüksek hassasiyeti sağlamak için, tünelin dijital bir ikizini oluşturarak inşaat planlarıyla kusurları karşılaştırmalarına imkan tanıyan dönen lazer tarayıcılar üzere son teknoloji ekipmanlar kullanılıyor.
İnşaat sırasında tuzlu su sızıntıları ve araçlardan kaynaklanan hava kirliliği üzere problemlerle karşılaşıldı. Kirlilik sıkıntısını çözmek için, jet pervaneleriyle çalışan karmaşık bir havalandırma sistemi tasarlanıyor.
Norveç’in yenilikçilik anlayışı yalnızca deniz altı projeleriyle hudutlu değil. Bergen kenti de çöpleri vakumlu borularla emerek, çöp kamyonu gereksinimini azaltıp dizel emisyonlarını yüzde 90’a kadar düşüren bir sistem kurmuştu.
Rogfast’ın tamamlanması, feribotla ilgili meslekler için bir sorun yaratsa da, yeni karayolu çizgisinin lokal iktisat, deniz eserleri sanayisi, eğitim ve kamu hizmetleri üzerinde olumlu bir tesir yaratması kaçınılmaz. Proje, öteki ağır kentler ve kıyı şeritleri için de su altı otoyolları inşa etme konusunda ilham verebilir.

