İnsanlık, kısa bir müddet evvel yarım asırlık bir ortadan sonra derin uzaya ve Ay’ın etrafına gerçekleştireceği birinci mürettebatlı seyahat için düğmeye bastı. 1972 yılındaki Apollo 17 misyonundan bu yana bir birinci olma özelliği taşıyan Artemis 2, dört kişilik astronot takımıyla tarihi bir serüvene imza atıyor.
Toplamda 10 gün sürecek bu misyon boyunca takım, Ay’ın şimdiye kadar hiçbir insanın çıplak gözle göremediği uzak taraflarını inceleme fırsatı yakalayacak.
Perşembe akşamı Türkiye saatiyle gece yarısından sonra gerçekleşen kritik fırlatma sonrasında Orion uzay aracı, bugün Dünya yörüngesinden büsbütün ayrıldı. Yaklaşık 6 dakika süren ana motor ateşlemesi sayesinde araç, Ay’a yanlışsız olan rotasına girdi. Bu tarihi uçuşta Victor Glover derin uzaya giden birinci siyahi, Christina Koch ise bu araya ulaşan birinci bayan astronot olarak kayıtlara geçecek.
Anlık takip sistemiyle astronotların yanında…
NASA, bu heyecan verici süreci meraklılarının yakından izleyebilmesi için Artemis Real-time Orbit Website (AROW) isimli özel bir takip sistemini de kullanıma sunmuş durumda. Bu platform üzerinden Orion’un rotasını izleyenler, aracın direkt Ay’a yönelmediğini fark edebilir. Görselleştirme araçları, Orion’un Ay’ın şu an bulunduğu pozisyona değil, birkaç gün sonra varacağı noktaya yanlışsız ilerlediğini gösteriyor. Bu hassas rota planlaması, uzay aracının uydumuzun çekim alanına yanlışsız vakitte girmesini sağlayacak.
Sisteme hem web sitesi üzerinden hem de NASA’nın taşınabilir uygulamasıyla erişmek mümkün. Uygulamanın artırılmış gerçeklik özelliği, kullanıcılara güya uzay aracının yanındaymış üzere bir etraf görüşü sunuyor. Daha klasik prosedürleri seven gökyüzü tutkunları için de imkanlar mevcut. NASA, Orion’un pozisyonu, suratı ve yörünge bilgilerini içeren tabloları indirilebilir hale getirdi. Çağdaş teleskop sahipleri bu bilgileri aygıtlarına yükleyerek, karmaşık hesaplamalarla uğraşmadan aracı gökyüzünde takip edebilir.
Ay üssü hazırlıkları
Artemis programı, NASA’nın yalnızca Ay’a geri dönüşünü değil, orada kalıcı bir varlık gösterme maksadını de temsil ediyor. Program takvimi son yıllarda kimi güncellemeler alsa da ana maksatlar hala yeni. Gelecek yıl gerçekleştirilmesi planlanan Artemis 3 vazifesi kapsamında, SpaceX’in Starship ve Blue Origin’in Blue Moon araçlarıyla alçak Dünya yörüngesinde testler yapılacak. Bu testlerin başarısı, özel kesimin geliştirdiği iniş araçlarının hazır olma durumuna bağlı.
2028 yılına gelindiğinde ise NASA, Artemis 4 ve Artemis 5 vazifeleriyle iki farklı Ay inişi gerçekleştirmeyi planlıyor. Bu süreç yalnızca astronotları yüzeye indirmekle kalmayacak, tıpkı vakitte kurulması planlanan Ay üssünün birinci yapı taşlarının da bölgeye ulaştırılmasını kapsayacak.
