Bilim insanları, Antarktika’nın en kritik buzullarından biri olan Thwaites’te daha evvel hiç fark edilmemiş yüzlerce zelzele saptadı. Deniz düzeyini 3 metre yükseltme potansiyeli olan bu dev kütlenin altındaki hareketlilik, global bir felaketin habercisi olabilir mi?

Totten Buzulu’nu incelemesi beklenen okyanus robotu, akıntıya kapılıp buzun altında hapsolunca her şeyin bittiği sanılmıştı. Lakin 9 ay sonra yüzeye çıkan aygıt, bilim dünyasının bugüne kadar hiç ulaşamadığı devasa bir buzulun erime sırlarını beraberinde getirdi.

Buzun neden kaygan olduğu sorusu, yaklaşık iki asırdır ders kitaplarında basınç ve sürtünme kaynaklı erimeyle açıklanıyor. Lakin bilim dünyasında uzun müddettir kabul gören bu teori, son devirde yapılan çarpıcı bir araştırmayla temelinden sarsıldı …

Gökbilimciler, arşivlerdeki tozlu dataları karıştırırken Güneş sisteminin en ucunda yavaşça süzülen devasa bir kütle saptadı. Neptün’ün çok ötesinde, dondurucu bir karanlıkta gizlenen bu obje, uzay hakkındaki tüm bildiklerimizi baştan aşağı değiştirebilir.

Buz kıran gemileri, donmuş okyanuslarda ticari ve bilimsel keşif yollarını açan kolay araçlar değil, artık global güç gayretinin kritik bir kesimi haline geldi. Bilhassa Arktik deniz buzunun geri çekilmesiyle, bu gemiler bölgedeki nüfuz ve denetim için hayati rol oynuyor.

Antarktika’nın küçük buzulu Hektoria, Kasım ve Aralık 2022’de eşi gibisi görülmemiş bir süratle eriyerek bilim insanlarını alarma geçirdi. Bu on katlık hızlanma, global deniz düzeyleri için yeni bir tehlikeyi işaret ediyor ve kıtanın kırılganlığını ortaya koydu.